Dân Nga: Nạn nhân cuộc chiến thương mại Nga-Âu

Báo Pháp hôm nay trở lại với cuộc đối đầu Phương Tây-Nga trên hồ sơ Ukraina, mà Kiev - theo Le Figaro và Les Echos - đang lo ngại Mátxcơva can thiệp vào Donetsk, trong khi La Croix nêu bật trở lại « cuộc chiến thương mại giữa Nga và Châu Âu ».
Trên chủ đề này Le Monde nêu lên khía cạnh khác trong bài báo trang quốc tế: «Ở Matxcơva, cấm vận nông sản của ông Putin đánh thức nổi lo ngại thiếu ăn.» Và như thế theo Le Monde khế ước « tự do chính trị hạn chế đánh đổi lấy tự do tiêu thụ » sẽ bị đặt lại.


Tác giả mở đầu bài phân tích với nhận xét hóm hỉnh : Không còn ô liu Hy lạp nữa rồi, cũng không còn phô mát Mozzarella của Ý hay Camembert của Pháp, thịt jambon Tây Ban Nha... Nguyên nhân là vì Nga đã cấm nhập nông sản từ phương Tây để trả đũa trừng phạt.
Nhưng nạn nhân đầu tiên của biện pháp trả đũa này, theo Le Monde, chính là người Nga. Tờ báo phân tích là đã có một khế ước bất thành văn giữa Putin và người dân Nga từ khi ông vào điện Kremly năm 2000 – nhất là đối với thành phần khá giả nhất - và có thể tóm tắt như sau : Đánh đổi một số quyền tự do – chính trị ... để có thể ăn sung mặc sướng, có những sản phẩm có chất lượng, đi du lịch v..v...
14 năm qua, hợp đồng này được tôn trọng : Người Nga đi nghỉ ở Pháp, Ý, du ngoạn Thái Lan là chuyện bình thường.
Hợp đồng này, theo bài báo, hiện đã bị vi phạm, bị tác động trên hai yếu tố cơ bản : sự ổn định và quyền lựa chọn. Cho nên quyết định cấm vận nông sản của Nga sẽ có những hệ quả bất ngờ.
Lãnh đạo Nga theo Le Monde vẫn tỏ ra lạc quan, khẳng định tăng nhập khẩu từ các nước khác như Brazil, Thổ Nhĩ Kỳ… Nhưng trong dân chúng, nhiều người còn bị sự thiếu hụt thời kỳ Liên Xô cũ ám ảnh.
Le Monde nhắc lại : Hồi thập niên 1990, những cửa hàng Matxcơva trống rỗng. Theo tờ báo nhiều người từ hôm thứ Năm vừa qua, đã đổ xô đến các siêu thị lớn ngoại ô để mua thực phẩm về trữ.
Truyền thông Nga quy tội cho phương Tây và cho là Nga chỉ tự vệ mà thôi, và Le Monde ghi nhận là trong cuộc thăm dò dư luận mới đây có đến 61% người Nga đánh giá là đất nước họ bị đe dọa. Nhưng tờ báo nêu câu hỏi : người Nga sẽ chấp nhận trả giá đến đâu, vì lòng ái quốc, cho một cuộc chiến không triển vọng ở Ukraina?
Le Monde nêu bật một yếu tố khác, là không phải chỉ có vấn đề đơn thuần vật chất mà còn có vấn đề tâm lý. Với đời sống được nâng cao, vấn đề giá cả và chất lượng thức ăn, còn thể hiện sự tôn trọng của bản thân. Nhiều người còn bị hình ảnh trên những kệ dài cửa hàng thời Xô Viết chỉ đầy thức ăn đóng hộp ám ảnh. Dĩ nhiên là sẽ không rơi vào tình trạng thê thảm này nhưng trên mạng, kỷ niệm về thời kỳ này bắt đầu trỗi dậy, sôi nổi, cho thấy chính quyền Nga chưa vẽ được một tương lai cho đất nước.